SRL Swiss raporu, 17 Aralık 2013–20 Ekim 2026 dönemini kapsayan 126 vaka kaydı üzerinden Türkiye’de yargı bağımsızlığını inceler. Hâkim ve savcıları etkileyen kararların, ceza yargılamalarının ve bağlayıcı kararların uygulanmasının temel hakların fiilî korunmasını nasıl şekillendirdiğini ele alır.
Vakalar; rıza dışı atamalar, ihraçlar, disiplin ve ceza soruşturmaları, heyet değişiklikleri, tahliye, beraat veya karşıoy sonrası tedbirleri kapsar. Yargı mensuplarının tutuklanması, yargısal denetime erişim kısıtlamaları ve süren davalar hakkındaki siyasi açıklamalar da incelenir. Hâkimlerin bağımsız karar verebilmesi ve kişilerin etkili başvuru yollarına ulaşması konusunda tekrarlanan kaygılar belirlenir.
Anayasa Mahkemesi ve AİHM kararlarının uygulanmasına özel önem verilir. Kavala, Demirtaş, Can Atalay ve Tayfun Kahraman vakaları bağlayıcı kararların özgürlük ve hak kullanımına etkileri üzerindeki uyuşmazlıkları gösterir. Yüksel Yalçınkaya ve Şaban Yasak ise yeniden yargılamaların bireysel ceza sorumluluğu değerlendirmesi, gerçek bir delil incelemesi ve etkili savunma hakları yoluyla ihlalleri giderip gidermediğini gündeme getirir.
Analiz; yargı kararları, resmî atama kayıtları, parlamento belgeleri, Avrupa Konseyi materyalleri, meslek örgütleri, sivil toplum araştırmaları ve dönemin haberlerine dayanır. Yargısal tespitler, belgelenmiş idari tedbirler ve aktarılan iddialar, dayanakları belirtilerek ayrılır.
Rapor; mesleki tedbirlerin etkili yargısal denetimini, gerekçeli tutma kararlarını ve kararların kanıtlanabilir uygulanmasını ister. Temel soru güvencelerin somut koruma sağlayıp sağlamadığıdır: bağımsız yargılama özgürlüğü, devlet işlemlerine adil itiraz ve tespit edilen ihlallerin özünü gideren yollar.
Politika Notu ve Temel Bulgular
İnsan hakları gündemini kaçırmayın
Haftalık İnsan Hakları Bülteni’ni Türkçe okuyun. E-posta ile almak için abone olun.
Türkçe, İngilizce, Almanca, Fransızca ve İtalyanca yayımlanır.

